Klimatyzacja w biurze – jak zadbać o komfort termiczny pracowników przez cały rok?

Klimatyzacja w biurze zapewnia komfort termiczny przez cały rok, gdy utrzymuje temperaturę około 20–24°C zimą i 23–26°C latem, przy wilgotności 40–60%. Od 11 stycznia 2027 roku pracodawców obowiązują nowe przepisy BHP dotyczące maksymalnej temperatury w pomieszczeniach pracy. Wyjaśniamy, jakie systemy sprawdzają się w biurach, jak je ustawić i jak o nie dbać.
Spis treści
- Czym jest komfort termiczny w biurze?
- Jakie przepisy BHP regulują temperaturę w biurze?
- Jak temperatura wpływa na wydajność pracowników?
- Jaki system klimatyzacji wybrać do biura?
- Jak ustawić klimatyzację w biurze latem i zimą?
- Jak dbać o klimatyzację biurową przez cały rok?
- FAQ – najczęstsze pytania o klimatyzację w biurze
- Co zapamiętać?
Czym jest komfort termiczny w biurze?
Komfort termiczny to stan, w którym pracownik nie odczuwa ani chłodu, ani przegrzania i nie musi myśleć o temperaturze otoczenia. Zależy on od temperatury powietrza, wilgotności, prędkości przepływu powietrza i temperatury powierzchni, np. okien. Znaczenie mają też czynniki indywidualne, takie jak ubiór i rodzaj pracy. Normy PN-EN ISO 7730 i PN-EN 16798-1 opisują, jak oceniać i projektować komfort cieplny w budynkach.
W praktyce biurowej komfort termiczny oznacza stabilną temperaturę bez gwałtownych wahań w ciągu dnia. Oznacza też brak przeciągów przy biurkach i brak wyraźnej różnicy między salami od strony południowej i północnej. Klimatyzacja z funkcją grzania pozwala utrzymać te warunki przez cały rok, a nie tylko w czasie upałów.
Jakie przepisy BHP regulują temperaturę w biurze?
Temperaturę w biurze reguluje rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z 26 września 1997 roku. Zgodnie z nim temperatura w pomieszczeniach biurowych nie może być niższa niż 18°C. Pracodawca musi też zapewnić bezpłatne napoje, gdy temperatura na stanowisku pracy w pomieszczeniu przekracza 28°C.
Od 11 stycznia 2027 roku zaczną obowiązywać nowe przepisy BHP dotyczące maksymalnej temperatury w miejscu pracy. Po raz pierwszy wprowadzono górny limit wynoszący 35°C w pomieszczeniach pracy, po którego przekroczeniu praca nie może być wykonywana. Gdy temperatura w pomieszczeniu przekroczy 28°C, pracodawca będzie musiał wdrożyć rozwiązania ograniczające wpływ upału na zdrowie zatrudnionych. Rozwiązania te ustala się po konsultacji z pracownikami.
Przepisy BHP zawierają też wymagania dotyczące samych instalacji. Strumień powietrza z urządzeń wentylacji nawiewnej nie powinien być kierowany bezpośrednio na stanowiska pracy. Przy wentylacji z recyrkulacją ilość świeżego powietrza nie może być mniejsza niż 10% powietrza nawiewanego. Klimatyzacja nie jest obowiązkowa, ale w wielu biurach jest najprostszym sposobem spełnienia nowych wymogów.
Jak temperatura wpływa na wydajność pracowników?
Temperatura w biurze bezpośrednio wpływa na koncentrację, liczbę błędów i tempo pracy. Metaanaliza badań przeprowadzona przez zespół Lawrence Berkeley National Laboratory wykazała, że wydajność pracy biurowej spada średnio o około 2% na każdy stopień powyżej 25°C. W biurze, w którym w lipcu panuje 30°C, oznacza to realną stratę kilku procent efektywności zespołu.
Przegrzanie to nie jedyny problem. Zbyt niska temperatura latem, ustawiona na 18–19°C, powoduje dyskomfort, przeziębienia i konflikty między pracownikami. Zbyt suche powietrze zimą podrażnia oczy i błony śluzowe, co jest szczególnie odczuwalne przy pracy przy monitorze. Dobrze zaprojektowana klimatyzacja biurowa eliminuje wszystkie trzy problemy jednocześnie.
Najczęstsze objawy złego mikroklimatu w biurze:
- senność i spadek koncentracji po południu w ciepłe dni,
- skargi na przeciągi i „zimny nawiew” przy konkretnych biurkach,
- suche oczy, ból głowy i podrażnienie gardła,
- spory o ustawienia termostatu w open space,
- duże różnice temperatur między salami od strony południowej i północnej.
Jaki system klimatyzacji wybrać do biura?
Wybór systemu klimatyzacji do biura zależy od powierzchni, układu pomieszczeń i tego, czy biuro jest w budynku własnym, czy w wynajmowanym lokalu. Małe biura do kilku pomieszczeń dobrze obsługują klimatyzatory ścienne lub multisplit. Większe przestrzenie typu open space wymagają jednostek kasetonowych lub kanałowych, które równomiernie rozprowadzają powietrze. Biura zajmujące całe piętra lub budynki najczęściej korzystają z systemów VRV/VRF.
| System | Typowa powierzchnia biura | Zalety | Ograniczenia |
|---|---|---|---|
| Split / multisplit ścienny | do ok. 150 m², kilka gabinetów | niski koszt, szybki montaż, osobne sterowanie w pokojach | ograniczone możliwości w dużym open space |
| Kasetonowy | open space, sale konferencyjne | nawiew w 4 kierunkach, równomierny rozkład powietrza | wymaga sufitu podwieszanego |
| Kanałowy | biura reprezentacyjne, strefy z podziałem | urządzenie niewidoczne, możliwość podziału na strefy | wyższy koszt, potrzebna przestrzeń na kanały |
| VRV / VRF | całe piętra i budynki biurowe | dziesiątki jednostek na jednym układzie, centralne zarządzanie | wymaga projektu i większej inwestycji |
W biurach pracujących przez cały rok warto wybierać urządzenia z funkcją grzania o wysokim współczynniku SCOP. Klimatyzator pełniący rolę pompy ciepła powietrze-powietrze może przejąć część ogrzewania w okresie przejściowym. W wielu lokalach usługowych pozwala to obniżyć koszty energii i ograniczyć pracę głównego źródła ciepła.
Przy wyborze wykonawcy dla biura liczy się doświadczenie w instalacjach komercyjnych i dostępność serwisu. Firmy z regionu krakowskiego mogą na przykład skonsultować projekt w showroomie, jakim jest Salon Daikin przy ul. Odmętowej w Krakowie. Prezentowane są tam m.in. jednostki ścienne, kasetonowe i kanałowe, a doradcy techniczni zajmują się również klimatyzacją komercyjną. Możliwość zobaczenia urządzeń przed zakupem ułatwia porównanie poziomu hałasu i sposobu nawiewu.
Jak ustawić klimatyzację w biurze latem i zimą?
Latem klimatyzację w biurze najlepiej ustawić na 23–26°C, a różnica między temperaturą zewnętrzną a wewnętrzną nie powinna przekraczać 6–8°C. Większa różnica obciąża organizm przy wchodzeniu i wychodzeniu z budynku. Zimą optymalna temperatura w pomieszczeniach biurowych wynosi 20–24°C, przy czym przepisy wymagają co najmniej 18°C. Wilgotność względną warto utrzymywać na poziomie 40–60%.
- Ustaw kierunek nawiewu tak, aby strumień powietrza nie trafiał bezpośrednio na stanowiska pracy.
- Włączaj klimatyzację 30–60 minut przed przyjściem pracowników, zamiast gwałtownie schładzać biuro o 9:00.
- Stosuj harmonogramy pracy i obniżaj intensywność po godzinach oraz w weekendy.
- Zamykaj okna podczas pracy klimatyzacji, aby nie tracić energii.
- Ustal z zespołem jeden zakres temperatury dla open space i ogranicz dostęp do pilotów.
- W salach konferencyjnych korzystaj z czujników obecności lub osobnych stref sterowania.
Jak dbać o klimatyzację biurową przez cały rok?
Klimatyzację biurową należy serwisować co najmniej raz w roku, a w intensywnie użytkowanych biurach dwa razy w roku. Przegląd obejmuje czyszczenie filtrów i wymienników, dezynfekcję jednostek wewnętrznych, kontrolę odpływu skroplin i sprawdzenie parametrów pracy. Zaniedbane jednostki są siedliskiem bakterii i grzybów, a ich wydajność spada nawet o kilkanaście procent.
Właściciele większych instalacji muszą też pamiętać o obowiązkach wynikających z przepisów o fluorowanych gazach cieplarnianych. Urządzenia zawierające co najmniej 5 ton ekwiwalentu CO₂ czynnika chłodniczego podlegają regularnym kontrolom szczelności, wykonywanym przez certyfikowany personel. Dla czynnika R32 próg ten odpowiada napełnieniu około 7,4 kg, co dotyczy głównie systemów VRV/VRF w dużych biurowcach.
Dobrą praktyką jest prowadzenie dziennika serwisowego i zawarcie umowy serwisowej z firmą, która montowała instalację. Skraca to czas reakcji w razie awarii w środku upałów, kiedy terminy serwisantów są najbardziej obłożone.
FAQ – najczęstsze pytania o klimatyzację w biurze
Czy pracodawca musi zamontować klimatyzację w biurze?
Nie, przepisy nie nakładają obowiązku montażu klimatyzacji. Od 11 stycznia 2027 roku pracodawca musi jednak reagować, gdy temperatura w pomieszczeniu pracy przekroczy 28°C, a przy 35°C praca nie może być wykonywana. Klimatyzacja jest najskuteczniejszym sposobem spełnienia tych wymogów.
Jaka temperatura w biurze jest optymalna?
Optymalna temperatura w biurze wynosi zwykle 20–24°C zimą i 23–26°C latem. Minimalna dopuszczalna temperatura w pomieszczeniach biurowych to 18°C. Wilgotność względna powinna mieścić się w przedziale 40–60%, aby nie wysuszać błon śluzowych i oczu.
Ile kW klimatyzacji potrzeba na biuro 50 m²?
Biuro o powierzchni 50 m² potrzebuje zwykle 5–7 kW mocy chłodniczej. Biura mają większe zyski ciepła niż mieszkania ze względu na komputery, monitory, oświetlenie i liczbę osób. Precyzyjny dobór wymaga uwzględnienia liczby stanowisk i nasłonecznienia.
Jak często czyścić klimatyzację w biurze?
Filtry w jednostkach wewnętrznych warto czyścić co 2–4 tygodnie w sezonie intensywnej pracy. Pełny przegląd z dezynfekcją wymienników należy wykonywać co najmniej raz w roku, a w dużych biurach i salach konferencyjnych dwa razy w roku, wiosną i jesienią.
Czy klimatyzacja może ogrzewać biuro zimą?
Tak, większość nowoczesnych klimatyzatorów ma funkcję grzania i działa jak pompa ciepła powietrze-powietrze. Sprawdza się ona szczególnie w okresie przejściowym, gdy uruchamianie centralnego ogrzewania jest nieopłacalne. W dobrze ocieplonych biurach może pokrywać dużą część zapotrzebowania na ciepło.
Co zapamiętać?
- Minimalna temperatura w biurze to 18°C, a od 11 stycznia 2027 roku obowiązuje limit 35°C w pomieszczeniach pracy.
- Powyżej 28°C pracodawca będzie musiał wdrożyć rozwiązania ograniczające skutki upału.
- Wydajność pracy biurowej spada średnio o około 2% na każdy stopień powyżej 25°C.
- Małym biurom wystarcza multisplit, open space lepiej obsługują jednostki kasetonowe lub kanałowe, a całe budynki systemy VRV/VRF.
- Regularny serwis i rozsądne ustawienia nawiewu decydują o zdrowiu pracowników i kosztach energii.







Zostaw komentarz